ایجاد یک محیط ایدهآل برای رشد گیاهان در گلخانه نیازمند تعادل بین دما و رطوبت است. یکی از روشهای افزایش رطوبت و همچنین کاهش دمای گلخانه مخصوصا در فصل تابستان استفاده از سیستم مه پاش میباشد.
ما در این مقاله به بررسی جامع سیستم مه پاش گلخانه و همچنین قیمت مه پاش گلخانه و هر آنچه شما جهت خرید سیستم مه پاش برای گلخانه خود نیاز دارید میپردازیم و سعی خواهیم کرد تجارب ۱۷ ساله خود در زمینه طراحی و اجرای سیستم مه پاش در بیش از ۵۰۰ پروژه در سراسر کشور را با شما به اشتراک بگذاریم.
مه پاش گلخانه چیست و چگونه کار میکند؟
مه پاش گلخانه جزء سیستم های تبخیری می باشد که با تبخیر ذرات ریز آب، گرمای محیط گلخانه را جذب و باعث خنک کاری و افزایش رطوبت محیط گلخانه می شود. در یک سیستم مه پاش ، آب توسط یک پمپ تحت فشار قرار می گیرد و از طریق شیلنگ و پایه نازل ها به نازل های مه پاش می رسد و هنگام خروج آب از نازل مه پاش باعث پودر شدن آن می شود.
مزایای بهکارگیری مه پاش در گلخانه
۱-خنککردن گلخانه
سیستم مه پاش با تبخیر ذرات ریز آب، دما را کاهش میدهد و سبب خنککردن و سرمایش گلخانه میشود. سیستم مه پاش در محیطهای گرم با رطوبت نسبی پایین دارای بهترین عملکرد میباشد و با استفاده از این سیستم میتوان در روزهای گرم تابستان دمای داخل گلخانه را ۱۵ تا ۲۲ درجه سانتی گراد کاهش داد.
در جدول زیر می توانید میزان کاهش دمای گلخانه قبل و بعد از استفاده از سیستم مه پاش را با توجه به میزان رطوبت نسبی منطقه مشاهده نمایید:
برای مثال با توجه به جدول فوق اگر در یک گلخانه در منطقه گرم و خشک با دمای ۴۳ درجه سانتی گراد و رطوبت ۲۰ درصد سیستم مه پاش اجرا شود دمای گلخانه بعد از اجرای مه پاش به ۲۴ درجه سانتی گراد کاهش خواهد یافت(در جدول فوق با رنگ بنفش مشخص شده است) و این یعنی ۱۹ درجه کاهش دما.
مقاله مرتبط: ۵ روش اصلی خنک کردن گلخانه
۲-افزایش رطوبت گلخانه
هوای خشک داخل گلخانه میتواند باعث پژمردگی گیاهان، کاهش فتوسنتز و در نهایت کاهش کیفیت محصول گردد. دستگاه مه پاش با تولید مه و افزایش رطوبت شرایط ایدهآلی را برای رشد و شادابی گیاه فراهم میآورد.
در جدول زیر دما و رطوبت مورد نیاز برای پرورش برخی از گیاهان در گلخانه را مشاهده می کنید که با استفاده از مه پاش می توانید این شرایط را برای گیاه مورد نظر خود فراهم نمایید.
۳-افزایش کیفیت و راندمان محصولات
سیستم مه پاش با فراهم کرد محیط ایدهآل متناسب با نیاز هر نوع گیاه باعث افزایش راندمان و کیفیت محصولات میشود. بهعنوانمثال با نصب سیستم مه پاش در گلخانه گل رز که نیاز به رطوبت بالا دارد میتوان کیفیت گلهای تولیدی را بالاتر برد و همچنین در گلخانههای صیفیجات مانند گلخانه فلفل می توان راندمان و وزن محصولات تولیدی را بالاتر برد و محصول بیشتری برداشت کرد.
۴–کاهش آفات و بیماری ها
در شرایط کمبود رطوبت در گلخانه، کنهها به سرعت گسترش مییابند و با مکیدن شیره گیاهان ، آنها را ضعیف میکنند و این باعث رشد بیماریها و آفات در گلخانه می شود.با استفاده از سیستم مه پاش می توان این آفات و بیماری ها را کاهش داد.
اجزای سیستم مه پاش پرفشار گلخانه
تجهیزاتی که برای اجرای سیستم مه پاش پر فشار در گلخانهها استفاده می شود به شرح زیر میباشد:
۱-پمپ مه پاش
از پمپ برای تأمین فشار مورد نیاز برای عملکرد نازلهای مه پاش استفاده میشود. آب با فشار بالا بهوسیله نازل مه پاش به ذرات بسیار ریز تبدیل میشود. سایز دبی و فشار پمپ مه پاش با توجه به ابعاد گلخانه، تعداد خطوط مه پاش و تعداد نازل مه پاش موردنیاز محاسبه میشود.
۲-شیلنگ مخصوص مه پاش
فشار استاندارد سیستم مه پاش که در آن بهترین عملکرد را دارد ۷۰ بار میباشد و لذا شیلنگهای مه پاش باید تحمل این فشار را داشته باشند. نکته مهم دیگر عدم استفاده از شیلنگهایی است که در تولید آنها از قطعات آهنی استفاده شده است(مانند شیلنگ پرسی) چرا که باعث گرفتگی نازل های مه پاش میشود و برای شما مشکلات بسیاری را به وجود میآورد.
در یک سیستم مه پاش استاندارد از شیلنگهای پلیآمید و پلیاتیلن استفاده میشود که هم تحمل فشار بالایی دارند و هم به دلیل عدم استفاده از قطعات آهنی باعث گرفتگی نازلها نمیشود. شیلنگ استیل نیز برای اجرای سیستم مه پاش مناسب است؛ اما هزینه آن بالاتر و نصب آن نیز طولانیتر و تخصصیتر است.
مقاله مرتبط: بررسی و مقایسه انواع شیلنگ و لولههای سیستم مه پاش
۳-پایه نازل مه پاش
پایه نازلهای مه پاش قطعاتی هستند که نازل مه پاش بر روی آنها به صورت پیچی نصب میگردند. در محلهایی که میخواهیم نازل مه پاش را نصب نماییم شیلنگ را بهوسیله قیچی مخصوص برش میزنیم و بعد پایه نازل مه پاش را بهصورت فیتینگی و با فشار جا میزنیم. پایه نازلها در دو نوع تک نازله و دو نازله با زاویه ۱۸۰ و ۱۲۰ درجه عرضه می گردند.
۴-نازل مه پاش
نازلهای مه پاش آب با فشار بالا را با استفاده از سوراخهای ریز انتهایی خود به ذرات بسیار کوچک تبدیل میکنند.نازل مه پاش در سایزهای مختلف عرضه میشوند که تفاوت آنها در قطر سوراخ انتهایی آنهاست و هر چه این سوراخها ریزتر باشد ذرات تولید شده ریزتر و هر چه سایز نازل مه پاش بزرگتر باشد ذرات مه تولید شده درشتتر و دبی بیشتری خواهد داشت.
در گلخانهها به دلیل جلوگیری از خیسی محصولات معمولاً از نازلهای مه پاش با قطر کوچکتر استفاده میشود تا سبب خیسی محصولات نگردند.
مقاله مرتبط: معرفی انواع نازلهای مه پاش
۵-فیلتراسیون
همانطور که اشاره شد روزنههای خروج آب در نازل مه پاش بسیار ریز است و در صورت ورود ناخالصی و ذرات معلق در آب به داخل سیستم مه پاش موجب گرفتگی نازلهای مه پاش میشود؛ لذا علاوه بر این که لازم است آب ورودی سیستم مه پاش دارای کیفیت بالایی باشد لازم است از سیستم فیلتراسیون در ابتدای مسیر سیستم مه پاش استفاده شود تا ناخالصیهای موجود در آب قبل از ورود به سیستم مه پاش و آسیبرساندن به آن جذب گردد.
طراحی و نصب مه پاش گلخانه
طراحی و نصب اصولی سیستم مه پاش به عواملی مانند دما منطقه،شرایط رطوبتی و دمایی مورد نیاز محصول تولیدی،سختی آب و… بستگی دارد.نصب مه پاش معمولا به دو روش ترکیب مه پاش با تهویه طبیعی(از طریق دریچه سقفی) و همچنین ترکیب مه پاش با فن و پد انجام می گردد که می تواند به صورت طولی یا عرضی نصب شود .البته می توان از ترکیب مه پاش با فن و بدون استفاده از پد نیز استفاده کرد.جهت کسب اطلاعات بیشتر در مورد هر یک از این روش ها به مقاله شیوه های متداول نصب مه پاش مراجعه نمایید.
توجه: اگر قصد خرید مه پاش برای گلخانه خانگی و کوچک خود را دارید شما نیاز به مدل های مه پاش صنعتی که هزینه های بالای پمپ دارند ندارید و پکیج های مه پاش خانگی با پمپ های کوچک که قیمت مناسب تری دارند نیز نیاز شما را برآورده میکند.جهت خرید این پکیج ها به صفحه مه پاش خانگی مراجعه نمایید.
قیمت مه پاش گلخانه
قیمت مه پاش گلخانه برای هر متر مربع از ۴۰ تا ۶۰ هزار تومان می باشد(حدود یک دلار).قیمت مه پاش گلخانه شامل سه بخش زیر می باشد که در ادامه در مورد هر بخش صحبت خواهیم کرد:
- قیمت لوازم مه پاش
- قیمت پمپ مه پاش
- هزینه های نصب
*نکته یک:مبنای محاسبات نرخ دلار ۶۰،۰۰۰ تومان در تابستان ۱۴۰۳ می باشد
*نکته دو: این قیمت ها برای گلخانه های با متراژ بالای ۱۰۰۰ متر می باشد.
قیمت دقیق هر متر سیستم مه پاش گلخانه به عوامل مختلفی مانند متراژ و نوع گلخانه، شرایط اقلیمی منطقه، کیفیت آب و همچنین کیفیت و تعداد قطعات بستگی دارد و برای هر گلخانه متناسب با این عوامل طراحی و برآورد قیمت می شود.
با این حال با توجه به برآورد های انجام شده توسط کارشناسان فروش شرکت بهبود گستر یزد در پروژه های گذشته قیمت هر متر مربع لوازم مه پاش شامل نازل مه پاش وسی،پایه نازل و اتصالات وسی و شیلنگ تایوانی بین ۱۶ تا ۲۱ هزار تومان می باشد.
البته در برخی از پروژه های خاص مانند گلخانه های گل از لوله های استیل و نازل،پایه نازل و اتصالات تایوانی با برند BGY می توان استفاده کرد که سبب افزایش هزینه ها می شود.
البته برخی از فروشندگان و نصاب ها از نازل و اتصالات ارزانتر استفاده می کنند و یا تعداد قطعات مورد نیاز را کمتر از مقدار استاندارد در نظر می گیرند که سبب کاهش قیمت می شود اما کارایی سیستم مه پاش نیز کاهش می یابد برای مثال حین بازدید از یک گلخانه که صاحب آن از سیستم مه پاش رضایت نداشت متوجه شدیم که تعداد نازل ها یک سوم مقدار استاندارد و همچنین ظرفیت پمپ نصف ظرفیت مورد نیاز در نظر گرفته شده است و به همین دلیل خنک کاری و تامین رطوبت در حد مطلوب انجام نمی شد.
بخش دوم قیمت مه پاش گلخانه مربوط به هزینه پمپ می باشد. قیمت پمپ برای هر متر مربع گلخانه بین ۱۷ تا ۲۶ هزار تومان می باشد.اما چرا هزینه پمپ این قدر متغیر می باشد؟
بگذارید با یک مثال این موضوع را توضیح دهیم برای مثال اگر برای گلخانه ۳۳۰۰ متری دبی مورد نیاز ۳۰ لیتر بر دقیقه باشد می توان پمپ ۳۰ لیتری برند برتولینی انتخاب کرد ولی اگر به متراژ گلخانه فقط ۵۰۰ متر اضافه شود دبی مورد نیاز ۳۵ لیتر در دقیقه می شود و چون پمپ ۳۵ لیتر در بازار ایران موجود نیست باید ترکیبی از دو پمپ را انتخاب کنید که حداقل دبی ۳۵ لیتر در دقیقه را داشته باشد. که برای این مثال میتوان از دو پمپ ۳۰ لیتری و ۱۱ لیتری یا دو پمپ ۲۰ لیتری برند برتولینی استفاده کرد که باعث افزایش هزینه های پمپ می شود.
بخش سوم قیمت مه پاش گلخانه که مربوط به هزینه های نصب می باشد و بسته به موقعیت مکانی نصب، اتصالات مورد نیاز برای نصب، تجهیزات مکمل مثل گیره ضدچرخش و سیستم ضد چکه و …. هزینه ها متفاوت است، اما به طور میانگین هزینه نصب و اتصالات نصب سیستم مه پاش متری ۴ تا ۸هزار تومان می باشد.
نتیجه گیری
در این مقاله در مورد مه پاش گلخانه و مزایای آن،قیمت مه پاش گلخانه و فاکتورهای موثر بر آن و همچنین نکاتی که شما در خرید سیستم مه پاش گلخانه باید به آن توجه کنید صحبت کردیم و سعی کردیم تجارب چندین ساله شرکت بهبود گستر یزد در طراحی و اجرای سیستم مه پاش را با شما به اشتراک بگذاریم.اگر در زمینه خرید سیستم مه پاش سوالی دارید می توانید با شماره ۰۳۵۳۸۲۷۱۶۱۰ تماس بگیرید یا سوال خود را در بخش نظرات مطرح نمایید تا کارشناسان ما به شما پاسخ دهند.
